Dankzij een anonieme insider zijn miljoenen documenten gelekt die talloze schermvennootschappen van onder andere politici, beroemdheden en miljardairs aan het licht brengen. Meer dan duizend constructies behoren bovendien toe aan Belgen.

Advertentie

 
Het lek
In het totaal werd ongeveer 2,6 TB aan data, oftewel een duizelingwekkende 11,5 miljoen documenten, gelekt. Die gegevens waren afkomstig van Mossack Fonseca, een advocatenbureau in Panama, gespecialiseerd in offshore-constructies. Het is niet duidelijk wie verantwoordelijk was voor het lek, maar feit is dat de informatie werd doorgespeeld aan de Süddeutsche Zeitung, een nieuwsdienst in Münich.
 
Door de omvang van het lek – miljoenen documenten waaronder mails, faxen en bedrijfspapieren – besloot de dienst het International Consortium of Investigative Journalists (ICIJ) in te schakelen, een internationaal netwerk van journalisten die gedurende een jaar de gelekte data aan een diepgaand onderzoek onderwierpen. Hun conclusie was op z’n minst opzienbarend.
 
Cijfers
Volgens het ICIJ voorzag Mossack Fonseca 12 huidige en ex-wereldleiders, meer dan honderd politici wereldwijd, miljardairs, topsporters en celebrities van schermbedrijven in verre belastingparadijzen. De oudste documenten dateren uit 1977. In het totaal werden meer dan 214.000 offshore-vennootschappen en andere stichtingen opgericht in 21 locaties zoals Panama, de Bahama’s of de Britse Maagdeneilanden.
 
Er doemden veel bekende namen op. Zo werd de premier van Ijsland betrapt op een offshore-vennootschap waar hij miljoenen dollars heen sluisde, en bevindt het FIFA-comité zich opnieuw in een lastig parket aangezien ook leden Juan Pedro Damiani en Eugenio Figueredo banden hebben met Mossack Fonseca. Daarnaast worden de koning van Saoedi-Arabië, de president van Oekraïne en Vladimir Putin al dan niet rechtstreeks vermeld in de documenten.
 
Belgen in de Papers
De Tijd meldt dat er 1.144 schermvennootschappen aan Belgen toebehoren, waarvan het merendeel van eigenaars in Brussel of Antwerpen te vinden is. De meesten waren actief in de diamant- of de financiële sector, maar daarnaast werd er een grote diversiteit vastgesteld. Zowel dokters en advocaten als slagers, grafisch ontwerpers, academici en, verrassend genoeg, een marktkramer klopten bij Mossack Fonseca aan voor een schermconstructie.
 
Offshore-constructies an sich zijn perfect legaal en kunnen voor een hele resem aan redenen worden opgezet. De schermbedrijven die in de gelekte documenten worden beschreven, zijn echter valse constructies. Ze bestaan in principe alleen op papier en kunnen gebruikt worden om bijvoorbeeld zwart geld te herbergen of belastingen te ontduiken. Binnenkort zal door de Bijzondere Belastingsinspectie dan ook een onderzoek gestart worden naar de Belgen in de Panama papers, zegt minister van Financiën Johan Van Overtveldt.

Advertentie