Een Amerikaanse districtsrechter oordeelt dat de NSA op een onredelijke wijze privégegevens van burgers verzamelt. Maar dit betekent niet dat de geheime dienst al moet stoppen met zijn controversiële programma.


Na maanden van onthullingen en schandalen over de manier waarop de Amerikaanse inlichtingendienst NSA informatie verzamelt van burgers, heeft een rechter hierover een juridische uitspraak gedaan. Volgens districtsrechter Richard Leon in Washington mag de NSA niet zo maar de privacyrechten van Amerikanen met de voeten treden.

De zaak werd eerder dit jaar ingediend door Larry Klayman, de oprichter van de drukkingsgroep Judicial Watch. Deze gaat specifiek over het in de gaten houden van zijn telefoon en die van een van zijn cliënten: Charles Strange, de vader van een overleden marinier.


Klayman argumenteerde dat het enorme telefoontapprogramma van de NSA een schending is van "de redelijke verwachting op privacy, vrijheid van meningsuiting en vereniging, de vrijheid om niet aan onredelijke onderzoeken onderworpen te worden".

De rechter gaat nu met die zienswijze grotendeels akkoord. Hij stelt dat de activiteiten van de spionagedienst een overtreding lijken te zijn van het Vierde Amendement van de Amerikaanse grondwet (het verbod op onredelijke onderzoeken en inbeslagnames).

Rechter Richard Leon, door voormalig president George W. Bush benoemd bij het US District Court van het District of Columbia, schrijft ook dat hij geen "meer willekeurige en arbitraire schending” kan voorstellen “dan deze systematische en hoogtechnologische verzameling en opslag van persoonlijke data van praktisch elke burger, met als doel het onderzoeken en analyseren zonder juridische goedkeuring.”

Terroristische aanslagen niet voorkomen
Er kan volgens de rechter ook niet aangetoond worden dat het programma terroristische aanslagen heeft kunnen voorkomen. Daarmee haalt hij een van de belangrijkste argumenten van het NSA voor het programma onderuit.

Generaal Keith Alexander, de directeur van de NSA, verdedigde onlangs nog het verzamelen van telefoongegevens in bulk. Hij zei voor de Amerikaanse senaat dat “er geen andere manier is om de punten te verbinden”.

Eerste juridische klap
Ondanks de sterke veroordeling door de rechter, betekent dit niet dat de spionagedienst meteen moet stoppen met het verzamelen van telefoongegevens. Deze uitspraak is voorlopig en de overheid kan hier nog tegen in beroep gaan.

Het is wel de eerste belangrijke juridische tegenslag voor de NSA sinds zijn praktijken aan het licht werden gebracht door klokkenluider Edward Snowden. Voordien werd het programma wel al verschillende malen goedgekeurd door het speciale US Foreign Intelligence Surveillance Court.